Η Νέα Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας – Τα αδιέξοδα και το χάος του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού
Αναδημοσίευση Εργατικής Πάλης Φεβρουαρίου
Τον Δεκέμβριο του 2025 η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ δημοσίευσε σε ένα 33σέλιδο έγγραφο την αναθεωρημένη «Εθνική Στρατηγική Ασφάλειας» (ΕΣΑ), η οποία φαινομενικά δείχνει μια αναθεωρημένη προσέγγιση στον κόσμο του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού – ταυτόχρονα όμως ψελλίζει και την χρεοκοπία της σαν παγκόσμια ηγέτιδα δύναμη στον κόσμο.
Το κείμενο αρχίζει με έναν πρόλογο του Τραμπ που στην ουσία «ευλογεί τα γένια του» πρώτα για την επιχείρηση-φιάσκο που έκανε στο Ιράν (το επονομαζόμενο «σφυρί του Μεσονυχτίου») κατά την οποία, ενώ όλα πήγαν λάθος, ο ίδιος σημειώνει ότι εξάλειψε το πυρηνικό πρόγραμμα ουρανίου του Ιράν. Με περίσσιο ναρκισσισμό (στοιχείο του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού) σημειώνει ότι μέσα σε οκτώ μήνες κατάφερε να επιλύσει οκτώ σημαντικές διενέξεις ανά τον πλανήτη: Καμπότζη – Ταϊλάνδη, Κόσσοβο – Σερβία, Κονγκό – Ρουάντα, Πακιστάν – Ινδία, Ισραήλ – Ιράν, Αίγυπτο – Αιθιοπία, Αρμενία – Αζερμπαϊτζάν και Γάζα. Φυσικά, δεν έχει επιλύσει καμία διένεξη, αντιθέτως δυσκολεύεται να τις διαχειριστεί. Φαντάζεται βέβαια ότι η Αμερική είναι πιο ισχυρή από ποτέ, ότι τους σέβεται όλος ο πλανήτης, ότι φέρνει την ειρήνη…
Μετά τον πρόλογο και προχωρώντας στα εσωτερικά των ΗΠΑ, οι συγγραφείς επιδιώκουν να δώσουν τέλος στη μαζική μετανάστευση και την ιδεολογία της woke κουλτούρας, την επιδίωξη του «πλουραλισμού των ταυτοτήτων» και του δικαιωματισμού, τη λεγόμενη συμπεριληπτικότητα. Πράγματα τα οποία φαντάζουν αδύνατα, καθώς είναι ανέφικτο να έχει η Αμερική εργατικά χέρια χωρίς μαζική μετανάστευση ή να δώσει τέλος ο Τραμπ στην woke κουλτούρα που είναι βουτηγμένος στο σκάνδαλο Έπστιν ή τα επιτελεία του, όπως η Γκιλφόιλ που μας έφερε στην Ελλάδα, η οποία όσο ήταν παρουσιάστρια στο Fox News είχε δεχτεί καταγγελίες από εργαζόμενες για σεξουαλική παρενόχληση.
Κατά τα άλλα σημειώνουν την αναγκαιότητα της «οικονομικής ελευθερίας» για τους πολίτες των ΗΠΑ, μόνο που αυτή συνδέεται με την μείωση της φορολογίας για το κεφάλαιο, με την απορρύθμιση της αγοράς και της κοινωνίας στο πνεύμα ενός ακραία επιθετικού νεοφιλελευθερισμού, με την επιβολή δασμών στις εισαγωγές για τους «ανυπάκουους». Σημειώνει επίσης την αναγκαιότητα της επανεκβιομηχάνησης της χώρας, η οποία όμως συναρτάται με την πολεμική βιομηχανία, καθώς η στρατιωτική της υπεροχή θα επιβάλει την αποκατάσταση της αμερικανικής ηγεμονίας στον ενεργειακό τομέα. Τώρα ο στόχος της επανεκβιομηχάνησης των ΗΠΑ φαντάζει δύσκολος ή και ανέφικτος. Μετά την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης και των χωρών του υπαρκτού σοσιαλισμού, ανήλθε ραγδαία το χρηματοπιστωτικό κεφάλαιο στις ΗΠΑ και επήλθε επίσης ραγδαία η αποβιομηχάνισή τους, σε βαθμό ευθέως ανάλογο της ραγδαίας εκβιομηχάνισης της Κίνας. Σήμερα το 38% παγκόσμιας βιομηχανικής παραγωγής βρίσκεται στην Κίνα.
Στο έγγραφο επισημαίνεται η επέκταση της ισχύος του Δόγματος Μονρόε, ώστε αυτό να καταλάβει το δυτικό ημισφαίριο. Σε ό,τι αφορά στην αμερικάνικη ήπειρο, διακηρύσσεται κυνικά και δικαιωματικά η απειλή εισβολών και επεμβάσεων των ΗΠΑ για την «εκδίωξη των ανταγωνιστών», κυρίως της Κίνας – όπως προσπαθεί να κάνει στην διώρυγα του Παναμά. Είναι φυσικό και επόμενο ότι η εκδίωξη αυτή θα εφαρμοστεί με όλα τα μέσα: οικονομικά, διπλωματικά, πολιτικά και στρατιωτικά. Επιπλέον, η επιδίωξη επιβολής αποκλειστικής κυριαρχίας στο δυτικό ημισφαίριο, λόγω ακριβώς της απροσδιοριστίας αυτού του γεωγραφικού όρου, μπορεί χαλαρά και επιλεκτικά να επεκτείνεται στην πράξη σε όλη την υδρόγειο — είδαμε τι λέει και η απεσταλμένη τους για το λιμάνι του Πειραιά και την COSCO.
Ενδιαφέρον έχει η άποψή τους για την Ευρώπη και το ΝΑΤΟ, για τους οποίους επιφυλάσσουν μεν έναν ρόλο συνεργασίας, αλλά πλέον ως «υποτακτικών» των ΗΠΑ. Παραθέτουν στοιχεία για το ΑΕΠ της ΕΕ: ενώ το 1990 αποτελούσε το 25% του παγκοσμίου ΑΕΠ, σήμερα αποτελεί μόλις το 14% και προτάσσουν την ενίσχυση του ρόλου των εθνικών κρατών (λογικά εννοούν και την διάλυσή της) και των «πατριωτικών δυνάμεων» της Ευρώπης δηλαδή των κομμάτων τύπου Τραμπ. Ιδιαίτερα κατηγορούν την ΕΕ για την υπονόμευση της εθνικής κυριαρχίας των κρατών και για αντιαμερικανισμό! Την επικρίνουν για «αδυναμία προστασίας των συνόρων» της και «μαζική μετανάστευση», την οποία χαρακτηρίζουν ως βασική απειλή για την κυριαρχία και την ασφάλεια (ακόμα και με τον κίνδυνο εμφύλιων πολέμων), προειδοποιώντας την ΕΕ για «πολιτισμική εξαφάνιση». Για να γλιτώσει από αυτόν τον κίνδυνο, θα πρέπει «να αποκαταστήσει μια σχέση στρατηγικής σταθερότητας με τη Ρωσία», «να πάρει η ίδια την κυρία ευθύνη της δικής της άμυνας», «να παγώσει κάθε πλάνο επέκτασης του ΝΑΤΟ» και «να αγοράζει μόνο αμερικάνικα προϊόντα».
Το κείμενο μισό-αποδέχεται τα αδιέξοδα και της αποτυχίες του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού όπως την ίδια την παγκοσμιοποίηση, τον πόλεμο στην Ουκρανία, τους δασμούς ενάντια στην Κίνα κ.λπ. και για αυτό προσπαθεί να επαναπροσδιορίσει την τακτική του για τους βασικούς αντιπάλους του. α) Για την Κίνα που αντιμετωπίζεται ως οικονομικός ανταγωνιστής, επιδιώκει μια «αμοιβαία επωφελή οικονομική σχέση», αφήνοντας να εννοηθεί σκόπιμα ή όχι και το χάρισμα της Ταιβάν. β) Τη Ρωσία χαρακτηρίζει ως «επίμονη αλλά διαχειρίσιμη απειλή» δίνοντας προτεραιότητα στο τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία. Στην Εθνική Στρατηγική Ασφάλειας του 2017 επί Τραμπ η Ρωσία αντιμετωπιζόταν ως «πρόκληση» και «απειλή» για την αμερικανική ευημερία και ασφάλεια – κι έμπαινε στο ίδιο καλάθι με την Κίνα ως «αναθεωρητική δύναμη» που «οραματίζεται έναν κόσμο αντιθετικό προς τα αμερικανικά συμφέροντα και τις αμερικανικές αξίες». Εντυπωσιακή αλλαγή θέσεων του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού, μάλιστα μέσω του ιδίου προσώπου. Δύσκολο να ερμηνευτεί — είναι μια παραδοχή της αδυναμίας τους να αντιμετωπίσουν τις Κίνα – Ρωσία, είναι μια τακτική προσέγγισης για να δουν αν μπορούν να γίνουν αποδεκτοί από της αναδυόμενες χώρες, είναι μια προσπάθεια να ρίξουν στάχτη στα μάτια των αντιπάλων τους για να σχεδιάσουν την επόμενη μέρα; Είναι όλα αυτά μαζί και κάτι παραπάνω στον σχεδιασμό χάους του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού που απαγάγει τον εκλεγμένο πρόεδρο της Βενεζουέλας, ζητάει να πάρει με τον τσαμπουκά και μόνο την Γροιλανδία και τον Καναδά, φτιάχνει το «Συμβούλιο Ειρήνης» μαζί με τον χασάπη Νετανιάχου, τον πολεμοχαρή Μπλερ, σταλινικά απολειφάδια από το Καζακστάν και αλλού, απειλεί το Ιράν και αφήνει ανοιχτό τον κίνδυνο γενίκευσης τους πολέμου με πυρηνικά (μέσα σε όλα θέλει και το Νόμπελ Ειρήνης); Κανείς δεν ξέρει με βεβαιότητα, το σίγουρό είναι ότι το διεθνές προλεταριάτο πρέπει να αφυπνιστεί για να αντιμετωπίσει τους κινδύνους που εγκυμονούν.
Όπως αποκαλύπτεται, το κείμενο που δόθηκε στη δημοσιότητα δεν είναι πλήρες αλλά αποσπασματικό, αφού υπάρχει παράλληλα και μια άλλη εκτενέστερη εκδοχή του, σημεία της οποίας παραμένουν όμως διαβαθμισμένα και ως εκ τούτου αδημοσίευτα.Ο αμερικανικός ιστότοπος Defense One παρουσιάζει κάποια από αυτά τα στοιχεία τα οποία δεν εμπεριέχονται στην επισήμως δημοσιευθείσα εθνική στρατηγική. Σύμφωνα με κάποια από αυτά, η αμερικανική διοίκηση παρουσιάζεται να θέλει να δώσει προτεραιότητα και ειδικό βάρος στις σχέσεις της με συγκεκριμένες ευρωπαϊκές χώρες, όπως είναι η Αυστρία, η Ουγγαρία, η Ιταλία και η Πολωνία, με τις οποίες θα επιδιώξει να συνεργαστεί στενότερα και τις οποίες θα επιχειρήσει μάλιστα να απομακρύνει από την ΕΕ. Παράλληλα, η διοίκηση Τραμπ διαμηνύει ότι πρόκειται να υποστηρίξει κόμματα, κινήματα και προσωπικότητες που προωθούν την αποκατάσταση των παραδοσιακών ευρωπαϊκών τρόπων ζωής… χωρίς όμως να χάνουν τον φιλοαμερικανισμό τους.
Η Ουάσιγκτον παρουσιάζεται να προκρίνει τη σύσταση μιας νέας διεθνούς ομάδας χωρών που θα ονομάζεται «Core 5» ή C5 και στην οποία θα συμμετέχουν οι ΗΠΑ, η Κίνα, η Ρωσία, η Ινδία και η Ιαπωνία χωρίς τους Ευρωπαίους.
Παράλληλα, παρουσιάζονται να αποκηρύσσουν ως αποτυχημένη, λανθασμένη και ανεπίτευκτη την αμερικανική παγκόσμια ηγεμονία – και να καλωσορίζουν στη θέση της, τη δράση περιφερειακών δυνάμεων («regional champions») που θα συμβάλουν στη διατήρηση της διεθνούς σταθερότητας.
Σύμφωνα πάντως με το δημοσιευθέν κείμενο της νέας αμερικανικής στρατηγικής, η Τουρκία του Ερντογάν αναφέρεται ως μία από τις δυνάμεις που θα μπορούσαν να συμβάλουν στη σταθεροποίηση της Συρίας… και όχι μόνο. Τα ελληνικά αστικά επιτελεία πρέπει να ανησυχούν καθώς για πρώτη φορά δεν εμφανίζονται στο κείμενο πουθενά.
Στο εσωτερικό των ΗΠΑ υπάρχει μια κατάσταση ενός αντίστοιχου χάους (με αυτό της στρατηγικής εθνικής ασφάλειας) με δολοφονικούς στρατούς όπως τον ICE, αλλά στον αντίποδα, οι εργαζόμενοι, η νεολαία και τα φτωχά λαϊκά στρώματα αντιμετωπίζουν τη μια μάχη μετά την άλλη.